TUIMELTREIN TAALOEFENINGE

Die doel van die taaloefening is om woordstrukture en sinstrukture in te skerp. Leerders se vaardigheid van strukture wat dikwels in vraestelle voorkom, word hier getoets. Die kommunikasievraag (Vraag 3) is opgestel in ooreenstemming met die wyse waarop kommunikasie in die 2025-eksamen geëksamineer is. Ons hoop dat onderwysers die oefening nuttig sal vind. 

TUIMELTREIN TAALOEFENINGE 1

TUIMELTREIN TAALOEFENING 1 Hoofstuk 1 & 2

INHOUDSOPGAWE

Vraag 1  Sinstrukture

Vraag 2  Woordstrukture

Vraag 3  Kommunikasie
 

ANTWOORDE

TUIMELTREIN TAALOEFENINGE 1

TUIMELTREIN TAALOEFENING 1 Hoofstuk 1 & 2

TUIMELTREIN TAALOEFENINGE 1

TUIMELTREIN TAALOEFENING 1 Hoofstuk 1 & 2

HOOFSTUK 1 & 2

Vraag 1  Sinstrukture

Skryf die sinne hieronder oor soos aangedui. Moenie die basiese betekenis daarvan verander nie.

1.1  Abby, Jasper en Henri ontmoet by Abby se huis om aan hul taak te werk.
       Abby, Jasper en Henri besluit om ... sodat ...
1.2  Hulle gaan uit om roomys te koop, want dit is baie warm.
       Aangesien ...., ...
1.3  Jakkals skiet Izzy dood wanneer die tieners buite kom.
       Izzy ... wanneer die tieners buite kom.
1.4  Abby wil weet of Jasper en Henri gesien het wat Jakkals gedoen het.
       Abby vra: "Jasper, Henri, ...?"
1.5  Jakkals sien hulle en begin op hulle ook skiet.
       Wanneer ..., ...
1.6  Hulle vlug na 'n nabygeleë boomhuis en kruip daar weg.
       Hulle vlug na 'n nabygeleë boomhuis waar ...
1.7  Jasper gaan 'n rukkie later na hul huis toe om sy ouers te bel.
       'n Rukkie later ...
1.8  Hulle stoot die motorfiets uit die garage en laai vir Henri op.
       Nadat ..., ...
1.9  Hulle verlaat die sekuriteitskompleks sonder om herken te word.
       Niemand ... wanneer ...
1.10 Hulle ry tot by 'n grot wat op die Hartbeespoortdam uitkyk.
        Hulle ry tot by 'n grot. Dié grot ...

Vraag 2  Woordstrukture

Kyk na die woorde tussen hakies en voer die instruksies uit soos aangedui.

Jakkals 2.1 (versmoor, vermoor, vermoer - kies die regte woord) _____ Izzie met sy pistool terwyl die 2.2 (skok - verlede deelwoord) _____ tieners toekyk.

Na die 2.3 (drie - korrekte rangtelwoord) _____ skoot uit die 2.4 (44 - skryf in woorde) _____-jarige Jakkals se pistool val Izzie op die 2.5 (hard - intensiewe vorm) _____ teerstraat neer.

As Jakkals hulle sien, vuur hy 'n paar 2.6 (skiet - afgeleide naamwoord) _____ in die tieners se 2.7 (direction - gee die Afrikaans) _____.

Hulle 2.8 (flieg, vlieg, vlug - kies die regte woord) _____ weg en gaan soek 2.9 (skuil - afgeleide naamwoord) _____ in 'n boomhuis op 'n 2.10 (leeg - gee die regte vorm van die woord) _____ erf.

Met 2.11 (klop - afgeleide teenwoordige deelwoord) _____ harte luister hulle hoe Jakkals om die klein 2.12 (boomhuis - verkleining) _____ rondsnuffel.

2.13 (A.g.v. - skryf in woorde) _____ sy vrees wil Henri nie na Jasper se huis toe gaan nie. Dit voel soos die 2.14 (lank - oortreffende trap) _____ tyd van sy lewe as hy vir Abby en Jasper wag om 2.15 (terugkom - regte vorm van die woord) _____.

Die drie jongmense ry met een van die stil 2.16 (pad - meervoud) _____ en kom by een van die 2.17 (grote, grotte, grootte - kies die regte woord) _____ met 'n mooi uitsig 2.18 (oor/vir/met - regte voorsetsel) _____ die Hartbeespoortdam.

Hulle besluit dit sal 2.19 (goed - vergrotende trap) _____ wees as hulle intussen daar skuil totdat dit 2.20 (safe - gee die Afrikaans) _____ is.

Vraag 3  Kommunikasie

Lees die vrae noukeurig deur. Voer die instruksies by elke vraag uit en beantwoord net wat gevra word.

3.1    Kies die korrekte respons op Vraag 3.1.1 en 3.1.2. Skryf slegs die letter wat jy kies, langs die vraagnommer neer.

3.1.1   Situasie:

Abby stuur vir haar ma 'n teksboodskap van die skool af om te sê dat hulle daardie middag in hul motorhuis aan 'n skooltaak gaan werk. Dis warm en sy versoek haar ma om vir hulle iets kouds saam te bring.

Kies die korrekte boodskap wat sy aan haar ma sal stuur, en skryf slegs die letter wat jy kies, langs die vraagnommer neer.

A  Haai Ma, Izzie bring vanmiddag vir ons roomys terwyl ons in die motorhuis aan die skooltaak werk.

B  Geagte Moeder, sê groete vir Ouma wanneer u haar in die hospitaal besoek. Vat vir haar roomys saam.

C  Ma, ek moet volgende week 'n taak inhandig en kan nie Saterdag met die honde help nie.

D  Mams, ons moet na skool aan 'n taak werk. Bring asseblief vir ons roomys saam wanneer Ma huis toe kom. (2)

3.1.2   Situasie:

Jakkals weet dat Abby-hulle gesien het hoe hy vir Izzie doodskiet. Hy bel dadelik die polisie om hulp te ontbied en vertel hulle ontsteld dat hy gesien het hoe skoolkinders 'n man voor sy huis doodskiet.

Kies die inligting wat hy aan die polisie sal oordra, en skryf slegs die        letter wat jy kies, langs die vraagnommer neer.

A  Jammer om te pla, Sersant. Hier was 'n ongelukkie voor my huis. Kan iemand dalk kom kyk?

B  Sersant, julle moet dadelik kom! Drie skoolkinders het so pas 'n man voor my huis doodgeskiet.

C  Sersant, hier lê 'n dooie man voor my huis. Moet ek mond-tot-mond-asemhaling op hom toepas?

D  Johannes, kry die buurtwag om die drie skoolkinders te kom arresteer. Hulle kruip in 'n boomhuis weg. (2)

3.2
Lees die situasie wat beskryf word, deeglik. Skryf dan die korrekte antwoord wat jy elke keer by 3.2.1 en 3.2.2 kies, korrek oor. Kies elke keer die antwoord wat die sin logies, betekenisvol en taalkundig korrek voltooi

Situasie:

Die drie jonges is in die boomhuis vasgekeer. Henri kry 'n stomp potlood en skryf vir sy ma 'n hartseer briefie teen die houtmuur, ingeval hy haar dalk nie weer sal sien nie.

Ma, ek voel baie 3.2.1 (treurig, verveeld, opgewonde) terwyl ek hier skryf. 3.2.2 (Ek sien baie uit na my nuwe avontuur / Ek kruip weg vir die skelm Jakkals / Ek gaan jou vreeslik mis as ek iets moet oorkom). (2)

3.3
Skryf elke keer wat jy dink die persoon in die situasie sou sê. Jou respons moet 15–20 woorde lank wees en jy moet nie die vetgedrukte woorde herhaal nie

3.3.1   Henri is ontsteld en vreesbevange oor hul benarde situasie. Hy is bang die polisiehonde byt sy gesig, en dan kan hy nie 'n Broadway-ster word nie. Wat sê hy vol selfbejammering vir die ander twee? (2)

3.3.2   Abby probeer Henri kalmeer en hom daarvan verseker dat hulle veilig in die boomhuis sal wees. Sy dreig egter dat hy homself moet regruk en sy emosies onder beheer moet kry. Wat sê sy vir hom? (2)

Meer moontlike scenario's by Vraag 3.3:

>  Jasper is ongeduldig en vies dat hulle in die boomhuis vasgekeer is. Hy is gefrustreerd dat nie een van hulle 'n selfoon het om hulp te kan ontbied nie en wil dadelik wegkom. Wat sê hy?

>  Jakkals loop rond en roep na die drie tieners. Hy vra verskoning dat hy hulle laat skrik het en verseker hulle vriendelik dat hulle veilig is en dat hy niks aan hulle sal doen nie. Wat roep hy uit?

> Johannes van die buurtwag is simpatiek teenoor meneer Vos. Hy is baie selfversekerd wanneer hy sê dat hulle die drie tieners gou sal vind. Wat sê hy vir meneer Vos?